Een trap schuren: welke korrel heb je nodig?

Een trap is geen één vlak maar drie: de treden waar je op loopt, de stootborden ertussen, en het hekwerk met spijlen en leuning. Elk deel heeft een eigen slijtage en vraagt een eigen aanpak.

Daarom werkt één korrel voor de hele trap zelden. De treden hebben jarenlang schoenen gehad, de stootborden nauwelijks, en de spijlen zijn vooral aangeraakt.

Deel het werk dus in op die drie delen en kies per deel de korrel en het materiaal.

De treden: hier zit het meeste werk

Een trede draagt het meeste. Oude lak is daar vaak doorgelopen, versleten in het looppad en nog dik langs de randen.

Dat verschil is precies het probleem: schuur je met één gelijkmatige beweging, dan haal je in het looppad te veel weg en langs de randen te weinig. Begin daarom bij de dikke randen en werk naar het midden toe, zodat je het beeld gelijktrekt in plaats van het verschil te vergroten.

Voor het afnemen van bestaande lak wordt vaak rond P120 begonnen, afhankelijk van hoeveel er weg moet. Daarna trek je het gelijk met P150 tot P180.

Stootborden en zijkanten

Stootborden hebben het makkelijk gehad. Daar is meestal geen slijtage, alleen een gave laag die gemat moet worden zodat de nieuwe laag hecht.

Dat is licht werk met een fijne korrel, in de orde van P180 tot P220. Doel is de glans breken, niet materiaal wegnemen.

Let op de binnenhoek tussen trede en stootbord. Daar komt een machine niet bij en loopt een vel om een blok over de rand. Dat is handwerk.

Spijlen, leuning en balusters

Dit is het deel waar de meeste tijd in gaat zitten en waar vlak schuurmateriaal het minst helpt. Spijlen zijn rond of geprofileerd, en een vel om een blok raakt daar alleen de buitenste kant.

Een schuurpad werkt hier beter: het schuim volgt de vorm en verdeelt de druk, waardoor je de ronding meeneemt in plaats van er een vlakje op te schuren. Pads zijn er in korrels van P120 tot P320, dus je kunt dezelfde werkwijze over meerdere fases volhouden.

Op de leuning is extra reden om fijn te werken: dat is het deel dat mensen voelen. De techniek per vorm staat uitgewerkt in hoe schuur je ronde vormen, sierlijsten en profielen; waarvoor een pad geschikt is, staat bij de schuursponzen en schuurblokken.

Stof is hier het echte probleem

Een trap staat in een doorgang, vaak in het trappenhuis of de hal, en dat is precies de plek waar stof zich door het hele huis verspreidt.

Twee dingen helpen daartegen. Werk met afzuiging, en gebruik materiaal dat het stof ook echt afvoert in plaats van vast te houden. Waarom een open structuur daarin verschil maakt, staat in schuurgaas met stofafzuiging.

Dek de overgang naar aangrenzende ruimtes af voordat je begint. Dat kost een paar minuten en scheelt een schoonmaakbeurt in kamers waar je niet eens hebt gewerkt.

Veelgestelde vragen over een trap schuren

Welke korrel gebruik je om een trap te schuren?

Dat verschilt per deel van de trap. Op treden met een versleten laklaag wordt vaak rond P120 begonnen en daarna gelijkgetrokken met P150 tot P180. Stootborden en gaaf werk hebben genoeg aan matteren met P180 tot P220. Begin met de fijnste korrel die het werk nog aankan.

Moet ik een trap helemaal kaal schuren?

Dat hangt af van de staat van de bestaande laag en van het resultaat dat je wilt. Zit de laag goed vast en is hij alleen versleten in het looppad, dan is gelijktrekken en matteren vaak voldoende. Bladdert de laag of is hij op meerdere plekken los, dan is verder terugwerken verstandiger.

Hoe schuur ik tussen de spijlen?

Met materiaal dat de vorm volgt. Een schuurpad met flexibel schuim sluit op ronde en geprofileerde delen beter aan dan een vel om een blok, dat alleen de buitenste kant raakt en daar een vlakje op schuurt.

Kan ik een trap met een machine schuren?

Op de vlakke delen van de treden en de stootborden werkt een machine prima en gaat het sneller. In de binnenhoeken, langs de neuzen en op het hekwerk komt een machine er niet netjes bij. Reken er dus op dat een deel van het werk met de hand gaat.